Symptomen: De kameleon onder de ziektes?

Symptomen: De kameleon onder de ziektes?

Coeliakie wordt niet voor niets de kameleon onder de ziektes genoemd. De symptomen zijn zo wisselend en lopen zo hard uiteen, dat het vaak jaren duurt voor de juiste diagnose gesteld wordt.  

Waar de ene persoon een heel duidelijke ‘kleur’ laat zien met buikkrampen en diarree, uit de ziekte zich bij een ander onopvallend via extreme vermoeidheid, aften, osteoporose of psychische klachten. Er is helaas geen 'standaardlijstje' dat voor iedereen geldt. Sommige mensen hebben nauwelijks klachten, terwijl de darmwand wel zwaar beschadigd is.

De kameleon in de praktijk

Omdat de symptomen sterk verschillen van persoon tot persoon, wordt de link met gluten vaak over het hoofd gezien. De klachten worden vaak afgedaan als stress of 'een gevoelige darm'. Hierdoor duurt het gemiddeld 5 tot 10 jaar vooraleer de juiste diagnose gesteld wordt.

Chameleon

De symptomen kunnen in drie grote groepen ingedeeld worden. Herken je één of meerdere symptomen, neem dan zeker contact op met je huisarts. 

Klassieke darmklachten (de 'bekende' symptomen):

Dit zijn de klachten die direct gelinkt zijn aan de spijsvertering en de beschadiging van de dunne darm:

  • chronische diarree of aanhoudende constipatie 
  • een opgezette buik (een 'bolle' buik, vaak met veel gasvorming)
  • buikpijn, misselijkheid en maagkrampen
  • plakkerige, stinkende of glanzende ontlasting (vetdiarree)
  • onverklaarbaar gewichtsverlies

Algemene klachten buiten de darmen (De 'onzichtbare' symptomen):

Omdat een beschadigde darm minder voedingsstoffen opneemt, reageert je hele lichaam. Dit uit zich vaak in klachten die je niet meteen aan je darmen zou linken:

  • extreme vermoeidheid: een futloos gevoel dat niet weggaat na een goede nachtrust (vaak door ijzertekort of vitamine B12-tekort).
  • bloedarmoede: hardnekkig ijzertekort dat niet verbetert met supplementen.
  • groeiachterstand bij kinderen: te klein blijven voor de leeftijd, te laat in de puberteit komen of een haperende gewichtstoename.
  • aften: pijnlijke, terugkerende zweertjes in de mond
  • gewrichts- en botpijn: vroegtijdige botontkalking (osteoporose)
  • vruchtbaarheidsproblemen: herhaalde miskramen of verminderde vruchtbaarheid (zowel bij mannen als vrouwen)
  • neurologische klachten: humeurigheid, depressieve gevoelens, een 'wollig' gevoel in het hoofd (brain fog), migraine

Huidklachten (Dermatitis Herpetiformis):

Sommige mensen met coeliakie krijgen een heel specifieke, hevige reactie op de huid. Dit uit zich in intens jeukende blaasjes en bultjes, vaak op de ellebogen, knieën of op het achterhoofd. Dit noemen we Dermatitis Herpetiformis, ook wel 'coeliakie van de huid' genoemd.

Belangrijk: Geen klachten betekent niet ‘geen schade’

Het verraderlijke is dat je darmvlokken ook beschadigd kunnen raken zonder dat je buikpijn krijgt, na het eten van gluten. Deze zogenaamde 'stille' coeliakie is op lange termijn minstens even schadelijk voor je lichaam.

Herinnering aan de gouden regel:

Herken je veel van deze symptomen? Ga dan eerst naar de huisarts voor een bloedonderzoek. Zitten er antistoffen in je bloed en heb je klachten die op coeliakie kunnen wijzen, dan verwijst de huisarts je naar een maagdarmspecialist of pediater voor een dunnedarmbiopsie. Blijf gluten eten tot je volledig getest bent, anders herstelt de dunne darm zich en kunnen de antistoffen in het bloed niet meer aangetoond worden. 

Volgende stappen:

Wil je weten of jouw symptomen kunnen wijzen op coeliakie?

Navigeer hieronder direct verder:

trooper